Γ. Νικητιάδης στην Επιτροπή Αναθεώρησης του Συντάγματος: «Η Κυβέρνηση ναρκοθέτησε τη διαδικασία πριν καν αρχίσει»
Στην Επιτροπή Αναθεώρησης του Συντάγματος, της οποίας είναι τακτικό μέλος και η οποία συνεδρίασε στην Αίθουσα Γερουσίας της Βουλής με αντικείμενο τη συζήτηση επί των άρθρων 47, 51 και 54 του Συντάγματος, τοποθετήθηκε ως εισηγητής του ΠΑΣΟΚ ο Βουλευτής Δωδεκανήσου, τ. Υφυπ. Πολιτισμού – Τουρισμού και υπεύθυνος του ΚΤΕ Ανάπτυξης του ΠΑΣΟΚ, Γιώργος Νικητιάδης.
Κατά την πρώτη του τοποθέτηση στην Επιτροπή, ο κ. Νικητιάδης υπογράμμισε τον ιδιαίτερο θεσμικό χαρακτήρα της διαδικασίας αναθεώρησης του Συντάγματος, χαρακτηρίζοντάς την ως την ύψιστη κοινοβουλευτική διαδικασία και ως την σημαντικότερη Επιτροπή στην οποία έχει συμμετάσχει έως σήμερα. Όπως σημείωσε, πρόκειται για την Επιτροπή που καλείται να συζητήσει και να προτείνει, ή όχι, τις διατάξεις που πρέπει να αναθεωρηθούν στο σημαντικότερο νομοθέτημα της χώρας, «στον νόμο των νόμων, το Σύνταγμά μας». Ο κ. Νικητιάδης αναφέρθηκε στο ιστορικό βάρος της διαδικασίας, επισημαίνοντας ότι από τη σύσταση του ελληνικού κράτους έχουν ψηφισθεί χιλιάδες νόμοι, οι συντακτικές και αναθεωρητικές Βουλές όμως είναι ελάχιστες. Όπως τόνισε, από το 1822 έως σήμερα υπήρξαν μόλις εννέα αναθεωρητικές Βουλές, ενώ στη μεταδικτατορική περίοδο, μαζί με τη σημερινή διαδικασία, μόλις πέντε Επιτροπές για την αναθεώρηση του Συντάγματος του 1975.β Παραλλήλως, υπενθύμισε ότι στις αναθεωρητικές διαδικασίες έχουν συμμετάσχει κορυφαίες προσωπικότητες του δημόσιου και επιστημονικού βίου, όπως οι Κωνσταντίνος και Δημήτριος Τσάτσος, ο Αριστόβουλος Μάνεσης, ο Ευάγγελος Βενιζέλος, ο Νίκος Αλιβιζάτος, ο Αντώνης Μανιτάκης, ο Γιώργος Κασιμάτης και ο Προκόπης Παυλόπουλος.
Ο Βουλευτής Δωδεκανήσου ανέφερε ότι αισθάνθηκε ιδιαίτερη τιμή όταν του ζητήθηκε από τον Πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ, κ. Νίκο Ανδρουλάκη, να είναι ένα από τα πέντε μέλη της ομάδας του ΠΑΣΟΚ που συμμετέχουν στην Επιτροπή Αναθεώρησης του Συντάγματος. Ωστόσο, όπως σημείωσε, το αίσθημα αυτό «τραυματίστηκε» από τον τρόπο με τον οποίο η Κυβέρνηση διαχειρίζεται τη διαδικασία. «Η τόσο σπουδαία αυτή διαδικασία ναρκοθετήθηκε πριν καν την έναρξή της με επικοινωνιακές εξαγγελίες και απολύτως αντισυνταγματικές και περίεργες νομικές ακροβασίες», ανέφερε χαρακτηριστικώς ο κ. Νικητιάδης, κάνοντας ειδική αναφορά στην πρόταση περί βουλευτών που θα παραιτούνται για να γίνουν υπουργοί και θα επανακαταλαμβάνουν στη συνέχεια τις έδρες τους, δημιουργώντας, όπως είπε, «βουλευτές υπό προθεσμία» στην ίδια Περιφέρεια.
Ο κ. Νικητιάδης υπογράμμισε ότι η χρονική στιγμή έναρξης της διαδικασίας, σε συνδυασμό με το πολιτικό κλίμα προεκλογικής περιόδου, γεννά σοβαρά ερωτήματα για τις πραγματικές προθέσεις της Κυβέρνησης. Όπως ανέφερε, συνταγματική αναθεώρηση χωρίς την ευρύτερη δυνατή συναίνεση δεν νοείται, καταλήγοντας ότι η Νέα Δημοκρατία, με τον τρόπο που χειρίζεται τη διαδικασία, δείχνει πως δεν επιθυμεί ουσιαστικώς την αναθεώρηση. Αναφερόμενος στο άρθρο 47 του Συντάγματος και στην προτεινόμενη κατάργηση της δυνατότητας παροχής αμνηστίας για πολιτικά εγκλήματα, ο εισηγητής του ΠΑΣΟΚ ανέλυσε τις σοβαρές συνταγματικές συνέπειες που μπορεί να έχει μια τέτοια μεταβολή. Όπως εξήγησε, με τον θεσμό της αμνηστίας εκμηδενίζεται αναδρομικώς ένα έγκλημα, μαζί με όλες τις συνέπειές του και την τυχόν καταδίκη γι’ αυτό.
Ο κ. Νικητιάδης επισήμανε ότι σήμερα η Βουλή μπορεί να χορηγήσει αμνηστία μόνο για πολιτικά εγκλήματα και μόνο με αυξημένη πλειοψηφία τριών πέμπτων. Σημείωσε, δε, ότι η νομολογία του Αρείου Πάγου έχει εξετάσει επανειλημμένως το ζήτημα κατά πόσον η αναδρομική εξάλειψη του αξιοποίνου από τον κοινό νομοθέτη αποτελεί κρυπτοαμνηστευτική και, άρα, αντισυνταγματική ρύθμιση. Συμφώνως με την τοποθέτησή του, η κατάργηση των σχετικών διατάξεων μπορεί να άρει ένα κρίσιμο συνταγματικό εμπόδιο και να επιτρέψει σε μελλοντικές κυβερνητικές πλειοψηφίες να θεσπίζουν αναδρομικώς ρυθμίσεις υπέρ συγκεκριμένων κατηγοριών προσώπων, ακόμη και κρατικών λειτουργών. Με τον τρόπο αυτό, όπως προειδοποίησε, θα μπορούσαν να θεσπίζονται διατάξεις οι οποίες μέχρι σήμερα θα προσέκρουαν στο Σύνταγμα ως κρυπτοαμνηστευτικές.
Για το άρθρο 51 παρ. 4 και τη δυνατότητα άσκησης του εκλογικού δικαιώματος με επιστολική ψήφο και από εκλογείς εντός της Επικράτειας, ο κ. Νικητιάδης ξεκαθάρισε ότι η σχετική πρόταση αφορά προφανώς τις εθνικές εκλογές, δεδομένου ότι για τις ευρωεκλογές έχει ήδη υπάρξει νομοθετική ρύθμιση. Ο εισηγητής του ΠΑΣΟΚ σημείωσε ότι η ίδια η επιλογή της Κυβέρνησης να φέρει το θέμα στο πλαίσιο της συνταγματικής αναθεώρησης συνιστά παραδοχή πως η ρύθμιση αυτή δεν μπορεί να θεσπιστεί υπό το ισχύον Σύνταγμα. Υπενθύμισε, παραλλήλως, ότι η δυνατότητα επιστολικής ψήφου αποτελεί πάγια θέση του ΠΑΣΟΚ, τουλάχιστον σε ό,τι αφορά τους εκτός Επικρατείας εκλογείς.
Ο κ. Νικητιάδης ανέφερε ότι το ΠΑΣΟΚ θα μπορούσε να είναι κατ’ αρχήν θετικό σε μια τέτοια πρόταση, υπό αυστηρούς όρους και προϋποθέσεις. Ιδίως, όπως τόνισε, πρέπει να διασφαλιστεί η ταυτόχρονη διενέργεια των εκλογών, καθώς και η ταυτόχρονη καταμέτρηση και ανακοίνωση των αποτελεσμάτων σε ολόκληρη την Επικράτεια. Επισήμανε, επίσης, ότι η δυνατότητα επιστολικής ψήφου πρέπει να συνδέεται με συγκεκριμένα κωλύματα φυσικής παρουσίας στο εκλογικό τμήμα, όπως συμβαίνει στην περίπτωση των εκτός Επικρατείας εκλογέων. Κατέστησε σαφές ότι το ΠΑΣΟΚ θα μπορέσει να διαμορφώσει θετική στάση στην αναθεωρητική Βουλή μόνο εφόσον υπάρξει συναινετική διατύπωση, η οποία θα μπορεί να υπερψηφιστεί με τη μεγαλύτερη δυνατή πλειοψηφία.
Σχετικώς με το άρθρο 54 παρ. 1 και 2, ο κ. Νικητιάδης εξέφρασε σοβαρές επιφυλάξεις για τη συνταγματική θέσπιση της δυνατότητας διαίρεσης της Επικράτειας σε μείζονες και ελάσσονες εκλογικές περιφέρειες. Όπως σημείωσε, δεν υπάρχει λόγος να στερηθεί ο μελλοντικός νομοθέτης την αναγκαία ευελιξία αναμόρφωσης του εκλογικού συστήματος, ώστε αυτό να ανταποκρίνεται στις πολιτικές και κοινωνικές συνθήκες κάθε περιόδου. Τόνισε ότι ήδη το Σύνταγμα περιορίζει επαρκώς την ευχέρεια αυτή, αφού προβλέπει ότι το εκλογικό σύστημα ισχύει από τη μεθεπόμενη εκλογική διαδικασία, εκτός αν η αλλαγή υπερψηφιστεί από τα δύο τρίτα του όλου αριθμού των βουλευτών. Ο κ. Νικητιάδης προειδοποίησε ότι η προτεινόμενη ρύθμιση θα μπορούσε να οδηγήσει σε σημαντική αποδυνάμωση της τοπικής εκπροσώπησης. Όπως εξήγησε, το προτεινόμενο μοντέλο θα μπορούσε να οδηγήσει σε άμεση εκλογή βουλευτών σε μικρότερες περιφέρειες και, εν συνεχεία, σε συμπληρωματική κατανομή εδρών σε ευρύτερες εκλογικές περιφέρειες. Κατά τον εισηγητή του ΠΑΣΟΚ, μια τέτοια μεταβολή μπορεί να ενισχύσει τα μεγάλα κόμματα, καθώς και κόμματα χωρίς ισχυρή εκλογική βάση στην περιφέρεια, αναλόγως του τρόπου ανάδειξης των βουλευτών στις μεγάλες περιφέρειες και του τρόπου χάραξης των ορίων τους.
Ιδιαιτέρως αιχμηρή ήταν η αναφορά του στη δημιουργία «βουλευτών δύο ταχυτήτων». Όπως ανέφερε, από τη μία πλευρά θα υπάρχουν βουλευτές που εκλέγονται με άμεση λαϊκή νομιμοποίηση, μέσω σταυρού προτίμησης και προσωπικού προεκλογικού αγώνα σε μικρότερες περιφέρειες, και από την άλλη βουλευτές ευρύτερων υπερπεριφερειών, οι οποίοι θα μπορούν να αναδειχθούν ακόμη και με λίστα. Ο κ. Νικητιάδης υπογράμμισε ότι με αυτόν τον τρόπο ενδέχεται να συνυπάρχουν στη Βουλή βουλευτές που έχουν υποστεί το πολιτικό κόστος και την εκλογική δοκιμασία μιας τοπικής αναμέτρησης με βουλευτές που εκλέγονται κυρίως χάρη στη συνολική κομματική επίδοση και στην κινητοποίηση άλλων υποψηφίων. Αυτό, όπως σημείωσε, μπορεί να οδηγήσει σε άνιση πολιτική νομιμοποίηση και σε διαφορετικές σχέσεις λογοδοσίας προς τους πολίτες.
Κλείνοντας την τοποθέτησή του, ο Βουλευτής Δωδεκανήσου σημείωσε με νόημα ότι η συγκεκριμένη παρατήρηση προέρχεται από έναν Βουλευτή ο οποίος έχει εκφραστεί και έχει γράψει βιβλίο υπέρ της κατάργησης του σταυρού προτίμησης, καθιστώντας σαφές ότι η κριτική του δεν έχει αφετηρία προσωπική ή εκλογική σκοπιμότητα, αλλά θεσμική ανησυχία για την ισότητα της λαϊκής νομιμοποίησης και την ποιότητα της κοινοβουλευτικής εκπροσώπησης. «Εσείς προτείνετε κατάργηση του σταυρού για να εγκλωβίσετε τους Βουλευτές, ενώ εγώ προτείνω κατάργηση για να ελευθερωθούν οι βουλευτές από την εξάρτηση της μιντιοκρατίας και άλλων συμφερόντων», τόνισε χαρακτηριστικώς ο κ. Νικητιάδης.
Video :
