Ξεκίνησε η μερική αποκατάσταση στο FIR Αθηνών, και ήδη έγιναν κάποιες πρώτες αναχωρήσεις. Δεν θα εκτελεστεί αμέσως το πρόγραμμα των πτήσεων, αλλά σταδιακά. Παράλληλα συνεχίζεται η διερεύνηση από τον τεχνικό ανάδοχο του συστήματος και την Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών για την πλήρη επίλυση του προβλήματος που προκάλεσε μπλακ άουτ στον ελληνικό εναέριο χώρο.

Έτσι, με τις πρώτες αναχωρήσεις πτήσεων από το Ελευθέριος Βενιζέλος αποκαθίσταται σταδιακά η κυκλοφορία στο μεγαλύτερο αεροδρόμιο της χώρας, η οποία πάντως θα χρειαστεί αρκετό χρόνο για την αποκατάστασή της. Σημειώνεται πως αυτή την ώρα (λίγο μετά τις 16:00) αυξάνεται η χωρητικότητά στον εναέριο χώρο σε 45 αεροσκάφη από 35 την ώρα.

Με ανακοίνωσή του ο Διεθνής Αερολιμένας της Αθήνας ενημερώνει το κοινό ότι η ΥΠΑ ξεκίνησε «την σταδιακή απελευθέρωση ορισμένων πτήσεων σύμφωνα με τη διαθεσιμότητα χωρητικότητας του Ελέγχου Εναέριας Κυκλοφορίας. Οι προσπάθειες για την πλήρη αποκατάσταση των τεχνικών προβλημάτων συνεχίζονται», ενώ για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με την πτήση τους, οι επιβάτες θα πρέπει να επικοινωνούν με την αεροπορική τους εταιρεία.

Οι πληροφορίες για τις αφίξεις πτήσεων στο αεροδρόμιο της Αθήνας ΕΔΩ 
Οι πληροφορίες για τις αναχωρήσεις πτήσεων από το αεροδρόμιο της Αθήνας ΕΔΩ

Σε σχέση με τα αίτια του προβλήματος που έχει προκαλέσει χάος από το πρωί, οι Ελεγκτές Εναέριας Κυκλοφορίας φαίνεται ότι τα αποδίδουν στα παλαιά συστήματα, ενώ ανακοίνωση εξέδωσε και ο ΟΤΕ επισημαίνοντας ότι «νωρίτερα σήμερα η Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας ενημέρωσε τον ΟΤΕ για πρόβλημα στις ραδιοσυχνότητες επικοινωνίας των ελληνικών αεροδρομίων. Ο πρώτος έλεγχος δεν κατέδειξε τεχνικό πρόβλημα σε κυκλώματα ΟΤΕ. Είμαστε σε στενή συνεργασία με την Πολιτική Αεροπορία για να βοηθήσουμε στον εντοπισμό του προβλήματος και την εξεύρεση λύσης». Σε νεώτερη ανακοίνωσή του, ο ΟΤΕ σημειώνει ότι  «σε συνέχεια ολοκλήρωσης όλων των ελέγχων, ο ΟΤΕ επιβεβαιώνει ότι τα κυκλώματα διασύνδεσης  που παρέχει στην Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας, είναι πλήρως λειτουργικά.  Ο ΟΤΕ δεν σχετίζεται με κανένα άλλο σύστημα της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας».

Η εικόνα του FIR Αθηνών μετά τις 15:30:

Νωρίτερα, η εικόνα αποτυπωνόταν ως εξής:

Με τα μέχρι στιγμής δεδομένα στο αεροδρόμιο της Αθήνας:

• 8 αεροπλάνα που ήταν έτοιμα να φύγουν δεν μπόρεσαν τελικά να απογειωθούν και επέστρεψαν σε θέσεις στάθμευσης.

• 3 αεροπλάνα που θα προσγειώνονταν στην Αθήνα αναγκάστηκαν να πάνε σε άλλα αεροδρόμια, γιατί δεν υπήρχε δυνατότητα να προσγειωθούν εδώ.
• 4 πτήσεις ακυρώθηκαν εντελώς.
• Συνολικά 75 πτήσεις καθυστέρησαν, κυρίως επειδή τους δόθηκε συγκεκριμένη ώρα απογείωσης από τον έλεγχο εναέριας κυκλοφορίας.

Για να αποσυμφορηθεί η κατάσταση:

• Επιτράπηκε να φεύγουν πτήσεις προς βορρά, ανατολή και νότο,

• ανά 4 λεπτά, χωρίς να παίζει ρόλο το μέγεθος ή ο τύπος του αεροσκάφους.

Οι πτήσεις που επηρεάζονται και η καραμπόλα καθυστερήσεων που αναμένεται

Τις πτήσεις στο εσωτερικό αλλά και όσες είναι προγραμματισμένες από το εξωτερικό μέσα στην ημέρα επηρεάζει το μείζον ζήτημα που έχει δημιουργηθεί τις τελευταίες ώρες με τα προβλήματα στις ραδιοσυχνότητες με αποτέλεσμα την καθήλωση των αεροσκαφών στα ελληνικά αεροδρόμια από σήμερα το πρωί.

Οι εκδρομείς των εορτών στα μεγάλα αεροδρόμια του εξωτερικού θα πρέπει να είναι προετοιμασμένοι σήμερα για μεγάλες καθυστερήσεις στην επιστροφή τους δεδομένου ότι ακόμη κι αν απογειωθεί -με μεγάλη καθυστέρηση- ένα αεροσκάφος από την Ελλάδα θα χρειαστεί χρόνος μέχρι να μεταβεί στον προορισμό του εξωτερικού ώστε να αναχωρήσει στη συνέχεια για την επιστροφή του. Επισημαίνεται εδώ ότι ειδικά φέτος και λόγω των αγροτικών κινητοποιήσεων ήταν αυξημένος ο αριθμός των Ελλήνων που ταξίδεψαν αεροπορικώς ακόμη και με κρατήσεις της τελευταίας στιγμής εντός κι εκτός Ελλάδος.

Τώρα και με το δεδομένο ότι η σημερινή ημέρα είναι πολύ πυκνή όσον αφορά κυρίως τις αφίξεις, πληροφορίες από τις αεροπορικές ανέφεραν ότι καταβάλλονται προσπάθειες σε επιχειρησιακό επίπεδο, οι οποίες επικεντρώνονται κυρίως στον επαναπρογραμματισμό των πτήσεων μέσα στην ημέρα. Όμως, το γεγονός ότι δεν είναι εφικτές οι αναχωρήσεις από τα ελληνικά αεροδρόμια, Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Ηράκλειο κ.ο.κ., έχει αντίκτυπο τόσο στις πτήσεις εντός της χώρας όσο και εκτός στις πτήσεις που έχουν προγραμματιστεί μέσα στην ημέρα από αεροδρόμια του εξωτερικού για τις επιστροφές των εκδρομέων. Το εγχείρημα του επαναπρογραμματισμού καθίσταται ακόμη πιο δύσκολο δεδομένου ότι δεν υπάρχει ακόμη ακριβής ενημέρωση για την αποκατάσταση του προβλήματος.

Από την πλευρά της, η Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας, αναφέρει στην ανακοίνωσή της πρίν από λίγο ότι «κάποιες συχνότητες που εξυπηρετούν τις ανάγκες του FIR Αθηνών αντιμετωπίζουν πρόβλημα το οποίο διερευνάται μαζί με αρμόδιους εξωτερικούς φορείς. Προκειμένου για την απόλυτη διατήρηση της ασφάλειας των πτήσεων, εξυπηρετείται μόνο μέρος των υπερπτήσεων, και έχουν τεθεί περιορισμοί στα ελληνικά αεροδρόμια. Προς τούτο έχει ήδη εκδοθεί σχετικό ΝΟΤΑΜ. Το θέμα τελεί υπό διερεύνηση και θα υπάρξουν νεότερες ανακοινώσεις».

Σημειώνεται εδώ ότι ειδικά η σημερινή, ημέρα Κυριακή, είναι από εκείνες με τη μεγαλύτερη επιβατική κίνηση των εορτών, ειδικά στα αεροδρόμια των δύο μεγαλύτερων αστικών κέντρων της χώρας σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη, δεδομένου ότι επιστρέφουν αρκετοί εκδρομείς από το εξωτερικό λόγω της λήξης των αδειών.

Κωνσταντέλλος: Ασυνήθιστο και ανησυχητικό φαινόμενο

Σοβαρά ερωτήματα για τη λειτουργία και την ανθεκτικότητα των υποδομών του FIR Αθηνών θέτει ο Γρηγόρης Κωνσταντέλλος, πιλότος της πολιτικής αεροπορίας και δήμαρχος Βάρης-Βούλας-Βουλιαγμένης, με αφορμή τα προβλήματα που παρουσιάστηκαν στις ραδιοσυχνότητες επικοινωνίας.

Όπως επισημαίνει, πρόκειται για ένα ιδιαίτερα ασυνήθιστο και ανησυχητικό φαινόμενο, καθώς η απώλεια λειτουργίας βασικών συχνοτήτων επικοινωνίας δεν είναι σύνηθες σε ευρωπαϊκό εναέριο χώρο. Μέχρι στιγμής δεν έχουν δοθεί επίσημες τεχνικές εξηγήσεις, γεγονός που εντείνει τον προβληματισμό.

Ο κ. Κωνσταντέλλος υπογραμμίζει ότι στον σχεδιασμό συστημάτων εναέριας κυκλοφορίας η βασική αρχή είναι να μην υπάρχει ένα μοναδικό σημείο ευπάθειας. «Τα συστήματα επικοινωνίας οφείλουν να έχουν εφεδρείες και διαχωρισμό, ώστε μια βλάβη να μην οδηγεί σε συνολική δυσλειτουργία», σημειώνει, κάνοντας λόγο για ανάγκη ουσιαστικού εκσυγχρονισμού των υποδομών.

Παράλληλα, τονίζει ότι τα αεροσκάφη διαθέτουν αυτόνομα συστήματα ασφάλειας, όπως το TCAS, καθώς και προβλεπόμενες διαδικασίες απώλειας επικοινωνιών, οι οποίες εφαρμόζονται διεθνώς. Ωστόσο, όπως επισημαίνει, όταν τέτοιες διαδικασίες ενεργοποιούνται ταυτόχρονα από μεγάλο αριθμό πτήσεων, το περιθώριο ασφάλειας περιορίζεται, χωρίς αυτό να σημαίνει άμεσο κίνδυνο για τις πτήσεις.

Σε ό,τι αφορά τις εκτροπές πτήσεων, εξηγεί ότι ενδέχεται ορισμένα αεροσκάφη να παρακάμψουν τον ελληνικό εναέριο χώρο, ακολουθώντας εναλλακτικές διαδρομές μέσω γειτονικών FIR, ενώ όσα βρίσκονται ήδη στον αέρα συνεχίζουν βάσει των εγκεκριμένων σχεδίων πτήσης και των διεθνών διαδικασιών.

Ο δήμαρχος Βάρης-Βούλας-Βουλιαγμένης αφήνει, ωστόσο, ανοιχτό το ζήτημα των αιτιών που μπορεί να οδήγησαν σε αυτή τη συνολική δυσλειτουργία. Όπως αναφέρει, πέρα από τα ζητήματα παλαιότητας και συντήρησης των συστημάτων, τίθεται και θέμα συνολικής ασφάλειας των υποδομών, το οποίο οφείλει να εξεταστεί με ψυχραιμία και θεσμική σοβαρότητα.

Τέλος, θέτει ζήτημα αξιοποίησης των εσόδων από τα τέλη εναέριας κυκλοφορίας, επισημαίνοντας ότι θα πρέπει να κατευθύνονται κατά προτεραιότητα στον εκσυγχρονισμό των τεχνικών υποδομών, ώστε να διασφαλίζεται η αξιοπιστία και η ανθεκτικότητα του ελληνικού εναέριου χώρου.