Η απάθεια των Ευρωπαίων πολιτών για τις εξελίξεις στην Μέση Ανατολή.
Η «απάθεια» που παρατηρείται σήμερα σε πολλούς Ευρωπαίους και σε Έλληνες απέναντι στις εξελίξεις στη Μικρά Ασία και γενικότερα στην Ανατολική Μεσόγειο δεν είναι ένα απλό φαινόμενο αδιαφορίας. Εξηγείται από έναν συνδυασμό ψυχολογικών, κοινωνικών και πολιτικών παραγόντων:
1. Απόσταση από τον άμεσο κίνδυνο
Οι περισσότεροι πολίτες δεν βιώνουν άμεσα τις συνέπειες ενός πιθανού πολέμου. Όταν κάτι δεν αγγίζει την καθημερινότητα (ακόμα), τείνει να υποβαθμίζεται.
2. Κόπωση από διαρκείς κρίσεις
Τα τελευταία χρόνια η Ευρώπη και η χώρα μας πέρασε:
οικονομική κρίση
πανδημία
ενεργειακή κρίση
πόλεμο στην Ουκρανία
Αυτή η διαδοχή δημιουργεί ψυχολογική κόπωση , με αποτέλεσμα οι πολίτες να «απενεργοποιούνται» συναισθηματικά.
3. Αίσθηση ότι «δεν μπορούμε να επηρεάσουμε τα γεγονότα»
Πολλοί θεωρούν ότι τέτοιες γεωπολιτικές εξελίξεις καθορίζονται από κυβερνήσεις, υπερδυνάμεις και οργανισμούς όπως το ΝΑΤΟ ή η Ευρωπαϊκή Ένωση.
Αυτό οδηγεί σε παθητικότητα: «ό,τι είναι να γίνει, θα γίνει».
4. Έλλειψη σαφούς πληροφόρησης
Η πληροφόρηση συχνά είναι:
αποσπασματική
αντιφατική
«φιλτραρισμένη»
Έτσι, ο πολίτης δυσκολεύεται να κατανοήσει πόσο σοβαρή είναι η κατάσταση και τι σημαίνει για τη ζωή του.
5. Καθημερινότητα και οικονομική πίεση
Όταν κάποιος παλεύει με:
ακρίβεια
λογαριασμούς
εργασία ή σύνταξη
η προσοχή του μένει στο άμεσο και όχι στο γεωπολιτικό.
6. Θα υπάρξουν επιπτώσεις στην ποιότητα ζωής;
Ναι, αν υπάρξει σοβαρή κλιμάκωση στην περιοχή της Μεσης Ανατολής ή γενικότερα στην Ανατολική Μεσόγειο, οι επιπτώσεις μπορεί να είναι αισθητές:
Οικονομικές
αύξηση τιμών ενέργειας ( αρχίσαμε να την βιώνουμε)
πληθωρισμός
επιβάρυνση κρατικών προϋπολογισμών (άμυνα)
Τουρισμός & τοπικές οικονομίες
Για χώρες όπως η χώρα μας, η ένταση μπορεί να επηρεάσει τον τουρισμό και την εικόνα ασφάλειας.
Αίσθημα ασφάλειας
Η ψυχολογία των πολιτών αλλάζει, ακόμα και χωρίς πραγματική σύγκρουση.
Μεταναστευτικές ροές
Πιθανή αύξηση πιέσεων στα σύνορα ( στο νησί μας το βλέπουμε τον τελευταίο καιρό).
7.Πόσο άμεσα θα φανεί;
Σε λίγες εβδομάδες: καύσιμα & χρηματιστήριο
Σε 1–3 μήνες: τιμές τροφίμων & τουρισμός
Σε 6+ μήνες: βαθύτερες αλλαγές σε οικονομία & ποιότητα ζωής
Συμπέρασμα
Η «απάθεια» είναι περισσότερο μηχανισμός άμυνας και αποτέλεσμα κόπωσης και αίσθησης αδυναμίας, παρά πραγματική αδιαφορία.
Συνήθως αυτό αλλάζει γρήγορα όταν οι επιπτώσεις αρχίσουν να γίνονται άμεσα αισθητές στην καθημερινότητα.
Η επίδραση δεν θα είναι «ξαφνικός σοκ» για όλους, αλλά μια σταδιακή επιδείνωση της καθημερινότητας:
λίγο ακριβότερη βενζίνη ( το βιώνουμε)
λίγο πιο ακριβά ψώνια ( το βιώνουμε)
περισσότερη ανασφάλεια
Και αυτός είναι ένας βασικός λόγος που οι πολίτες δεν αντιδρούν έντονα, οι αλλαγές έρχονται αργά και όχι με ένα δραματικό γεγονός.
(Σε όσους δεν αρέσουν οι απόψεις μου δεν χρειάζεται να με διαβάζουν, δεν γράφω για να γίνω γνωστός αλλά για να αισθάνομαι ελεύθερος και να μην χρειάζομαι ψυχολόγο).
Η «απάθεια» που παρατηρείται σήμερα σε πολλούς Ευρωπαίους και σε Έλληνες απέναντι στις εξελίξεις στη Μικρά Ασία και γενικότερα στην Ανατολική Μεσόγειο δεν είναι ένα απλό φαινόμενο αδιαφορίας. Εξηγείται από έναν συνδυασμό ψυχολογικών, κοινωνικών και πολιτικών παραγόντων:
1. Απόσταση από τον άμεσο κίνδυνο
Οι περισσότεροι πολίτες δεν βιώνουν άμεσα τις συνέπειες ενός πιθανού πολέμου. Όταν κάτι δεν αγγίζει την καθημερινότητα (ακόμα), τείνει να υποβαθμίζεται.
2. Κόπωση από διαρκείς κρίσεις
Τα τελευταία χρόνια η Ευρώπη και η χώρα μας πέρασε:
οικονομική κρίση
πανδημία
ενεργειακή κρίση
πόλεμο στην Ουκρανία
Αυτή η διαδοχή δημιουργεί ψυχολογική κόπωση , με αποτέλεσμα οι πολίτες να «απενεργοποιούνται» συναισθηματικά.
3. Αίσθηση ότι «δεν μπορούμε να επηρεάσουμε τα γεγονότα»
Πολλοί θεωρούν ότι τέτοιες γεωπολιτικές εξελίξεις καθορίζονται από κυβερνήσεις, υπερδυνάμεις και οργανισμούς όπως το ΝΑΤΟ ή η Ευρωπαϊκή Ένωση.
Αυτό οδηγεί σε παθητικότητα: «ό,τι είναι να γίνει, θα γίνει».
4. Έλλειψη σαφούς πληροφόρησης
Η πληροφόρηση συχνά είναι:
αποσπασματική
αντιφατική
«φιλτραρισμένη»
Έτσι, ο πολίτης δυσκολεύεται να κατανοήσει πόσο σοβαρή είναι η κατάσταση και τι σημαίνει για τη ζωή του.
5. Καθημερινότητα και οικονομική πίεση
Όταν κάποιος παλεύει με:
ακρίβεια
λογαριασμούς
εργασία ή σύνταξη
η προσοχή του μένει στο άμεσο και όχι στο γεωπολιτικό.
6. Θα υπάρξουν επιπτώσεις στην ποιότητα ζωής;
Ναι, αν υπάρξει σοβαρή κλιμάκωση στην περιοχή της Μεσης Ανατολής ή γενικότερα στην Ανατολική Μεσόγειο, οι επιπτώσεις μπορεί να είναι αισθητές:
Οικονομικέςαύξηση τιμών ενέργειας ( αρχίσαμε να την βιώνουμε)
πληθωρισμός
επιβάρυνση κρατικών προϋπολογισμών (άμυνα)
Τουρισμός & τοπικές οικονομίεςΓια χώρες όπως η χώρα μας, η ένταση μπορεί να επηρεάσει τον τουρισμό και την εικόνα ασφάλειας.
Αίσθημα ασφάλειαςΗ ψυχολογία των πολιτών αλλάζει, ακόμα και χωρίς πραγματική σύγκρουση.
Μεταναστευτικές ροέςΠιθανή αύξηση πιέσεων στα σύνορα ( στο νησί μας το βλέπουμε τον τελευταίο καιρό).
7.Πόσο άμεσα θα φανεί;
Σε λίγες εβδομάδες: καύσιμα & χρηματιστήριο
Σε 1–3 μήνες: τιμές τροφίμων & τουρισμός
Σε 6+ μήνες: βαθύτερες αλλαγές σε οικονομία & ποιότητα ζωής
Συμπέρασμα
Η «απάθεια» είναι περισσότερο μηχανισμός άμυνας και αποτέλεσμα κόπωσης και αίσθησης αδυναμίας, παρά πραγματική αδιαφορία.
Συνήθως αυτό αλλάζει γρήγορα όταν οι επιπτώσεις αρχίσουν να γίνονται άμεσα αισθητές στην καθημερινότητα.
Η επίδραση δεν θα είναι «ξαφνικός σοκ» για όλους, αλλά μια σταδιακή επιδείνωση της καθημερινότητας:
λίγο ακριβότερη βενζίνη ( το βιώνουμε)
λίγο πιο ακριβά ψώνια ( το βιώνουμε)
περισσότερη ανασφάλεια
Και αυτός είναι ένας βασικός λόγος που οι πολίτες δεν αντιδρούν έντονα, οι αλλαγές έρχονται αργά και όχι με ένα δραματικό γεγονός.
(Σε όσους δεν αρέσουν οι απόψεις μου δεν χρειάζεται να με διαβάζουν, δεν γράφω για να γίνω γνωστός αλλά για να αισθάνομαι ελεύθερος και να μην χρειάζομαι ψυχολόγο).
